Amsterdam wil proef doen met medicijn voor crackgebruikers: "Rijk moet toestemming geven"

Het wordt gebruikt als medicijn voor mensen met ADHD, maar uit onderzoek blijkt dat het ook gebruikt kan worden om mensen te helpen die aan crack zijn verslaafd: dexamfetamine. Dat weten ook de burgemeesters van de G4 (Utrecht, Rotterdam, Den Haag en Amsterdam), die het aantal crackverslaafden op straat zien toenemen. In een vorige week geschreven noodkreet aan het kabinet wordt gevraagd het medicijn snel beschikbaar te stellen.  Wat methadon is voor heroïneverslaafden, is dexamfetamine zo'n beetje voor mensen die niet zonder het zeer verslavende crack kunnen. De intense roes van crack is na 5 tot 10 minuten alweer uitgewerkt, waarna de gebruiker meteen last krijgt van een hevige 'crash'. En op zoek gaat naar meer.  "Dexamfetamine is een stimulerend middel, een amfetamine," zegt Wouter Gronheid, hoofd verslavingszorg bij de GGD. ""Het idee is dat als je dat middel één keer per dag neemt, je de hele dag wat opgepept bent en daardoor minder zucht hebt naar crack." Een vervangend middel dus, dat vooralsnog niet op grote schaal wordt verstrekt.  De burgemeesters van de vier grote steden schrijven aan het kabinet dat 'wetenschappelijk onderzoek aantoont dat medicamenteuze behandeling met dexamfetamine gebruikers helpt te minderen of zelfs te stoppen'. De G4 schrijft verder dat Amsterdamse onderzoekers een pilot willen starten, mits daar vanuit de overheid toestemming voor komt. Ook Gronheid wil dat dexamfetamine zo snel mogelijk op grote schaal wordt verstrekt. Volgens hem moet dat binnen een jaar mogelijk moeten kunnen zijn. "We hebben meer onderzoek nodig met een grote groep mensen, zodat we ook echt op grotere schaal kunnen gaan voorschrijven. Daarvoor moet het Rijk toestemming geven. Daarnaast staat het ook op de opiumlijst. Het middel is nog aan strenge regels gebonden." Crackgebruik in Amsterdam Het is volgens professionals onzeker of er een toename is van het aantal crackgebruikers, en zo ja, hoe groot die toename dan is. Het Trimbos-instituut en stichting Mainline kwamen in 2023 op een schatting uit van 27.900 problematische crackgebruikers in heel Nederland. Mainline zei in 2025 tegen AT5 uit te gaan van zo'n 8000 crackgebruikers in Amsterdam, maar houdt het in het rapport van de GGD op een schatting van 3000 tot 9000 mensen die in de stad regelmatig crack gebruiken.