Amsterdamse Couperusbuurt gaat op de schop, ondanks liefde voor het oude: "Verschrikkelijk"

De Louis Couperusbuurt in Amsterdam Nieuw-West wordt over anderhalf jaar gesloopt en gerenoveerd. Voor die tijd moeten alle bewoners weg zijn. Zij krijgen wel de kans om terug te keren naar een gerenoveerde woning. Maar sommige bewoners zien liever niets veranderen in de buurt waar ze zo vergroeid mee zijn.  Eigenlijk wilde Andries van Vonno hier niet naartoe komen, maar na enig aandringen staat hij toch met zijn handen tegen het raam van een woning waar met grote roze letters 'Modelwoning' op staat. Hij schudt zijn hoofd als hij naar binnen kijkt. "Je ziet al meteen dat je je spullen niet kwijt kan." Stadgenoot heeft deze woning, aan de oostkant van de Louis Couperuswijk, ingericht zoals straks alle woningen eruit komen te zien na het grootschalige renovatieproject. Bewoners kunnen dan terugkeren, maar Andries, die hier al meer dan twintig jaar met zijn vrouw woont, piekert daar niet over. Slopend proces  Dat komt niet alleen omdat Stadgenoot zijn huis wil verbouwen. Al valt het hem zwaar dat de investeringen in zijn huurwoning, zoals een muurtje in de keuken en kastenruimte, ook gesloopt worden. Nee, het is meer het hele proces. Als voorzitter van de bewonerscommissie heeft hij er sinds 2008 alles aan gedaan om het megaproject van Stadgenoot tegen te houden. Eindeloos vergaderd, posters verspreid door de wijk en langs alle deuren om buren te overtuigen deze bijzondere wijk te beschermen. Maar Stadgenoot zet door. Volgens de woningcorporatie, die zelf ook de buurt in is gegaan, is 82% van de buurt wel voor de renovatieplannen. Die plannen liegen er niet om. Nu telt de wijk 700 sociale huurwoningen, aan het einde van het project moeten er circa 1.200 huizen staan. Het aantal sociale huurwoningen blijft gelijk en het project moet over tien jaar klaar zijn.     Dat gaat in verschillende fases. Bewoners uit 'fase 1' krijgen nu anderhalf jaar de tijd om te verhuizen. Als zij een vast huurcontract hebben, kunnen zij kiezen voor een tussenwoning om over een tijd terug te keren naar een gerenoveerd huis in de Couperuswijk. Bewoners die dat niet willen, krijgen een urgentieverklaring voor een nieuwe woning.  Groene wijk  De Louis Couperuswijk, een oude arbeidswijk die nog gebouwd is in de geest van Van Eesteren, valt vooral op door het groen. Voor Selda Aydogan, die al 27 jaar in de buurt woont, is dat een van de redenen om na een periode in een tussenwoning misschien wel terug te keren.  "Ik heb een goedkope huur, de buurt is mooi groen en het is een unieke plek", zegt Aydogan. "Het enige is dat je niet terugkeert naar je eigen woning, maar naar eenzelfde soort woning. En het is dan opgeknapt, dus een fijnere woonsituatie." Aydogan is één van de bewoners die wel instemde met de renovatie. Ze is niet alleen tevreden dat haar woning een opknapbeurt krijgt, maar ook dat er na jaren van onzekerheid eindelijk een besluit is genomen. "Heel veel mensen voelen opluchting nu we inzicht hebben in de toekomst." Schimmel in huis Voor Andries is het absoluut geen opluchting dat hij zijn huis uit moet. De stress van afgelopen jaren zit hem hoog, vertelt hij op de bank in zijn woonkamer. "Ik wilde hier mijn leven eindigen", zegt hij. "Dit is verschrikkelijk." Natuurlijk, hij ziet de schimmel in hun slaapkamer ook wel. Maar dat komt volgens de voorzitter van de bewonerscommissie vooral omdat Stadgenoot sinds de renovatieplannen niks meer aan de woningen gedaan heeft. "Dan versloft het vanzelf." Slopen voor een flat Een groot deel van de woningen zal gesloopt worden, dus die bewoners kunnen sowieso niet terugkeren naar hun wijk. Een van hen is Ronald, die vanuit zijn ouderlijk huis naar deze plek is verhuisd en nooit meer is weggegaan. Op de plek van zijn arbeidershuis komt een flat. "Ik ben erg honkvast en ik vind het een ramp dat ik mijn huis uit moet, want mijn hele kennissenkring zit hier, mijn huisarts, alles zit hier", zegt hij. "Hoe moet ik dat ergens anders weer opbouwen?" Zijn woning staat in fase 2, dus hij verwacht dat hij nog zo'n vier jaar heeft om een alternatieve woning te vinden. "Mijn partner is invalide en ik moet er niet aan denken dat we in een flat moeten wonen. We zouden kunnen verhuizen naar een benedenwoning in fase 1, maar dat is kleiner en hogere huur." Een woordvoerder van Stadgenoot geeft aan dat niet alle specifieke wensen van bewoners overgenomen konden worden, maar zeggen ze ook tegemoetkomingen te hebben gedaan. Volgens de woordvoerder is 82% van de buurtbewoners akkoord gegaan met de plannen.  De eerste bewoners hebben hun huurovereenkomst opgezegd en verhuisd. Voor alle huurders met een regulier contract, die niet willen terugkeren, is de wettelijke verhuisvergoeding van ruim 7900 euro beschikbaar.