Gestolen objecten uit Rijksmuseum en Wereldmuseum teruggegeven aan Indonesië

Twee objecten uit het Rijksmuseum en één uit het Wereldmuseum in Amsterdam worden teruggegeven aan de Indonesische staat. Het gaat om een diamant, een traditioneel zwaard en een handgeschreven koran. De objecten zouden in de koloniale periode geroofd of onder dwang zijn verkregen.  In totaal worden twintig collectiestukken teruggegeven. "Met deze teruggave, op advies van de Commissie Koloniale Collecties, dragen we bij aan het herstel van historisch onrecht", zei minister Rianne Letschert (OCW) gisteren bij de bekendmaking van de teruggave. "Deze objecten hebben een grote culturele en historische waarde voor Indonesië. Ze hadden nooit in Nederland moeten zijn. Dit onrecht zetten we nu recht." Zwaard Het traditionele zwaard dat wordt teruggegeven was sinds 2004 in het bezit van het Rijksmuseum. De eerst bekende eigenaar was Frits van Daalen. Hij werd in 1904 benoemd tot gouverneur van Atjeh. In 1910 werd hij commandant van het Koninklijk Nederlands-Indonesisch Leger (KNIL). Van Daalen had, ook bij tijdgenoten, een zeer gewelddadige reputatie. Ook hield hij zich niet altijd aan de regels die voorschreven dat buitgemaakte wapens overgeleverd moesten worden aan de Nederlandse overheid. In plaats daarvan hield hij ze vaak voor zichzelf. Of hij ook dit specifieke zwaard roofde, konden onderzoekers niet vaststellen. Het zou ook kunnen dat hij het zwaard heeft aangekocht. Toch is de kans dat Van Daalen het zwaard roofde aannemelijker. De zwaarden die hij kocht waren over het algemeen namelijk bijzonderder dan de zwaarden die hij roofde. Dit zwaard was voor die tijd vrij normaal. Diamant en koran Daarnaast keert dus ook de diamant van Banjarmasin terug naar Indonesië. Die heet zo omdat het ooit eigendom was van Panembahan Adam, de sultan van de Indonesische stad Banjarmasin. Toen die Sultan overleed werd de stad door Nederland veroverd. De diamant werd geroofd, naar Nederland gestuurd en geslepen tot een rechthoek van 36 karaat. Sinds 1902 ligt de diamant in het Rijksmuseum. Ook een handgeschreven koran wordt teruggegeven aan Indonesië. Het boek was ooit van de Indonesische vrijheidsstrijder Teuku Umar, die zich eind 19e eeuw verzette tegen de Nederlandse kolonisten.  De koran werd de laatste jaren beheerd door het Wereldmuseum.