Grimmige demonstraties, drukke evenementen en soms veel geweld: ME had een pittig jaar

De Mobiele Eenheid heeft in 2025 een druk jaar gehad, met veel inzetten en soms veel geweld. AT5 blikt met twee ME-commandanten terug op de grootschalige acties bij onder meer wedstrijden van Ajax, demonstraties en grote evenementen. En die inzetten waren zo talrijk, dat de druk op de politiemensen, die naast ME'er ook gewoon agent of rechercheur zijn, steeds meer toeneemt: "Hun taak in het basisteam, op het politiebureau, komt in gedrang."  ME'ers werden vorig jaar in de stad tientallen keren ingezet. Een van de eerste grote inzetten was de blokkade van de A10 door klimaatactivisten van Extincion Rebellion. Daarna vonden de wedstrijden Ajax - Galatasaray en Ajax - Eintracht Frankfurt plaats. Lopend naar de Johan Cruijff Arena Bij die laatste wedstrijd namen de Eintracht Frankfurt-fans niet de metro, maar liepen ze in ongeveer anderhalf uur tijd naar de Johan Cruijff Arena. Dat is in Amsterdam nooit eerder gebeurd. Commandant Mark (om veiligheidsredenen niet zijn echte voornaam) zag het vanuit de commandobus gebeuren.  "Je probeert uiteindelijk in je optreden de stoet een bepaalde beweging op te krijgen", legt hij uit. "Wat ons betreft was de route die nu gevolgd is niet de kortste route. Er was een andere veel kortere route en die had onze voorkeur. Uiteindelijk bewegen de supporters een andere kant op en dan is het voor ons zeker niet opportuun om daarop in te grijpen en daar desnoods geweld bij te gebruiken." Koranverbranding Een koranverbranding door anti-islambeweging Pegida bij de Stopera zorgde begin april voor onrust. ME'ers moesten tegenstanders van de verbranding op afstand houden, maar voor sommigen van hen was het zelf ook niet makkelijk. Mark: "We zijn neutraal in wat we uitstralen en wat we doen. Maar we zijn ook mensen met eigen gedachten en gevoelens. Die heb je dan platweg gezien te onderdrukken en je professioneel op te stellen en je aan je opdracht te houden." Half april bezetten pro-Palestijnse activisten het Maagdenhuis. De bezetting werd dezelfde dag beëindigd. Op de avond van Koningsdag veegde de ME de Albert Cuypstraat leeg. Daar was al uren een illegaal feest plaats en later bleek dat er ook een auto van de gemeente was omsingeld, waarna er op het dak gedanst werd. In de zomer was het relatief rustig. Rondom Sail was uit voorzorg ook ME aanwezig, maar die hoefde niet grootschalig op te treden. Bij de ontruiming van appartementencomplex Klokkenhof werd begin oktober groot ingezet, maar alle krakers waren al vertrokken. Op 8 oktober dreigden pro-Palestijnse demonstranten het spoor ergens in Nederland te blokkeren, iets wat na een demonstratie op de Dam waarbij al veel ME aanwezig was op het Centraal Station daadwerkelijk gebeurde. Op 12 oktober vond er een anti-immigratiemars plaats in de stad. Demonstranten liepen vanaf het Museumplein door de stad en hadden daarbij regelmatig ruzie met omstanders en buurtbewoners, waarbij ze soms met dingen gooiden. De ME greep toen niet in en dat was een bewuste keuze.  "Dat is altijd de afweging", legt Algemeen Commandant Sander uit. "Kunnen we nu ingrijpen en het ook nog een beetje normaal laten gaan? Of wordt het door het ingrijpen een grote veldslag? Daar zit niemand op te wachten. Dan proberen we wel om degene die dat heeft gedaan later, soms een beetje uit het zicht, ook daadwerkelijk aan te houden. Dat is ook gebeurd. We hebben een aantal mensen aangehouden die beledigende dingen geroepen hebben." Op 5 november kwam Galatasaray opnieuw langs in de stad. Voorafgaand aan de wedstrijd ontstond er een gevecht tussen Ajax-supporters en Galatasaray-supporters bij het Centraal Station. Een wedstrijd tussen Ajax en de Portugese club Benfica verliep rustiger. De volgende maand was er nog een protest tegen een Israëlische zanger in het Concertgebouw. Met oud en nieuw moest de ME op meerdere plekken in actie komen. De agenten werden daarbij soms zelf het doelwit, zoals in Floradorp. "Wij waren daar om de brandweer te beschermen die branden aan het blussen was en daarmee waren we ook de bewoners van Noord aan het beschermen", zegt de Algemeen Commandant. "En dan is het natuurlijk van de gekken dat de brandweer wordt beschoten, door diezelfde bewoners van Amsterdam-Noord." Weglopen was volgens hem geen optie. "Op het moment dat wij vluchten dan laten we de brandweer onbeschermd achter. En dat kan ook niet." Of ME'ers dit jaar vaker in zijn gezet dan andere jaren is lastig te zeggen, maar het is volgens ME-commandant Mark dus wel druk geweest. "Waar ik me wel zorgen over maak is de hoeveelheid inzetten waarbij de Mobiele Eenheid toch aan te pas moet komen", zegt Mark. "En de mensen die uiteindelijk toch altijd maar paraat staan om in Amsterdam en omgeving de rust en orde te blijven handhaven." Veel tijd in beslag Het zijn van ME'er is namelijk iets dat de politiemensen naast hun normale werk doen. Toch neemt de zogeheten neventaak wel veel tijd in beslag. Het gaat volgens Mark voor een ME'er om tientallen inzetten per jaar en een inzet bij bijvoorbeeld een voetbalwedstrijd duurt regelmatig twaalf uur.   Algemeen commandant Sander zegt ook dat de agenten die het werk bij de ME doen veelvuldig worden ingezet. "Dat betekent ook dat ze oproepbaar zijn. En dat ze als ze een week oproepbaar zijn meerdere keren worden ingezet. Dan komt hun taak op het politiebureau wel in het gedrang." Mark verwacht dat ook in 2026 wereldwijde gebeurtenissen zullen leiden tot demonstraties in de stad. "Dat is iets moois. Daarin zullen we ook dit jaar weer ons stinkende best doen om alles goed te blijven faciliteren. Ik hoop dat Ajax het weer goed gaat doen. Dat we daar een aantal mooie wedstrijden mee gaan begeleiden. Verder hoop ik dat we heel gezond het jaar doorkomen. Dat we het jaar met zo min mogelijk gewonde collega's kunnen afsluiten."