Komst van 10.000 woningen in Haven-Stad onzeker na nieuwe visie van provincie

Als het aan de provincie Noord-Holland ligt dan wordt de bedrijvigheid en industrie in de haven beschermd tegen de komst van woningbouw. Amsterdam heeft plannen om in het Westelijk Havengebied de wijk Haven-Stad met 10.000 woningen te bouwen, maar de nieuwe visie van de provincie staat daar volledig haaks op. Het is de tweede keer in een korte tijd dat plannen voor woningbouw in de ijskast belanden door een besluit van de provincie.  De provincie publiceerde vandaag de conceptversie van de omgevingsvisie. De plannen staan nog niet vast, want iedereen mag een zogenoemde zienswijze indienen, maar het zegt wel veel over wat de provincie wil doen.  En wat de provincie wil staat haaks op de plannen van de gemeente. Amsterdam ziet het Westelijk Havengebied graag veranderen in het nieuwe stadsdeel Haven-Stad. Verdeeld over wijken aan beide kanten van het IJ moet er plek komen voor 70.000 woningen waar meer dan 150.000 mensen kunnen wonen. Het nieuwe stadsdeel is een van de meest ambitieuze plannen van de gemeente en is al zeker 20 jaar in ontwikkeling.  Alleen staat er door de nieuwe visie van de provincie wel een vraagteken achter een aanzienlijk gedeelte van die woningen. Waar Amsterdam wil bouwen, wil de provincie het bedrijfsleven beschermen.  Industrieterrein van provinciaal belang De provincie stelt dat het gebied een belangrijk bedrijventerrein is. "Het biedt ruimte aan meer dan 3000 bedrijven in verschillende sectoren voor ongeveer 49.000 arbeidsplaatsen." Volgens de provincie zijn de sectoren die in het gebied zitten - it-bedrijven, havenbedrijven en dienstverlening - belangrijk voor de energietransitie en zware industrie. "Er moet daarom zorgvuldig mee worden omgegaan." Om het gebied te beschermen wil de provincie het aanwijzen als een zogenoemd Industrieterrein van Provinciaal Belang (IPB). Daardoor mag de gemeente zolang het gebied zo is aangewezen niet bouwen en moet de industrie er blijven. De regie ligt dan eigenlijk in de handen van de provincie. Het is de tweede keer in een korte tijd dat de gemeente en de provincie op deze manier botsen. De provincie wees in september van 2024 het gebied rond Cornelis Douwesterrein 2-3, waar de scheepswerf Damen ligt, ook al aan als een IPB. Daarom ging er een streep door de bouw van 9600 woningen. AT5 onderzocht vorig jaar hoe die beslissing tot stand was gekomen en kwam er achter dat dat gepaard ging met botsende belangen, onbegrip en discussies.  Milieucontour wordt leidend In het Westelijk Havengebied wordt een milieucontour (dat is een geografische grens voor het waarborgen van bedrijven waarbinnen bepaalde milieunormen gelden, red.)  opgetekend die moet zorgen voor 'een gezonde leefomgeving en ruimte voor toekomstbestendige industriële ontwikkeling'. Daarnaast wil de provincie een grotere afstand creëren tussen de industrie en wonen. Dit om milieuoverlast tegen voor bewoners tegen te gaan, zoals de stank van kunstmestfabriek ICL, maar ook om ervoor te zorgen dat bedrijven niet in de knel komen te zitten tussen woningbouw.  Dat wil niet zeggen dat er helemaal geen woningbouw meer mogelijk is, zo stelt de provincie. De gemeente kan bij de provincie motiveren dat de ontwikkeling van woningen geen ruimte voor de bedrijvigheid kost.  De provincie zegt te begrijpen dat de aanwijzing als IPB spanning kan opleveren met Haven-Stad, maar zegt zich ook vast te houden aan de eerder gemaakte afspraken over woningbouw in het gebied. Alleen is als de plannen doorgaan de nieuwe milieucontour wel leidend voor waar wel en niet kan worden gebouwd.  Gemeente wacht nieuwe wethouder af De gemeente kan nog geen reactie geven op de visie van de provincie. Er wordt gewerkt aan een zienswijze, maar hoe die er precies uit gaat zien moet door de nieuwe wethouder worden bepaald. Woensdag worden de nieuwe wethouders geïnstalleerd. Alexander Scholtes gaat dan over ruimtelijke ordening, bouwstimulering, grond en ontwikkeling.  De periode om een zienswijze in te dienen is vandaag gestart en staat ook nog even open. De Provinciale Staten moeten de omgevingsvisie eind december goedkeuren. Wanneer visie is goedgekeurd, is deze leidend in alle besluiten die provincie neemt over onder andere ruimtelijke ordening en woningbouw.