Onderzoek: zwemwater Gaasperplas, Nieuwe Meer en Ouderkerkerplas zwaar vervuild met chemicaliën

Nederlandse meren en zwemplassen voldoen nergens aan de chemische milieunormen. Ook het onderzochte zwemwater in en om Amsterdam, zoals de Gaasperplas, de Nieuwe Meer en Het Twiske, blijkt zwaar verontreinigd. Dat stellen onderzoekers van Natuur & Milieu en het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) in een nieuw rapport waarin 262 zwemlocaties onder de loep zijn genomen. Het aantal zwemlocaties dat aan alle chemische kwaliteitseisen voldoet, is teruggelopen naar nul, concluderen ze. In en rond Amsterdam werden de Gaasperplas, het IJmeer, de Nieuwe Meer, het water van het Diemerpark, Het Twiske en de Ouderkerkerplas onderzocht. Bij al die zwemlocaties werden te veel chemicaliën aangetroffen. Water ernstig vervuild In de Gaasperplas en de Ouderkerkerplas werden maar liefst tien chemicaliën aangetroffen die de norm overschrijden.  In het IJmeer en het water van het Diemerpark gaat het om acht chemische stoffen met te hoge concentraties en in de Nieuwe Meer om zeven. Van alle onderzochte zwemlocaties is de Jagersplas in Zaanstad het zwaarst vervuild. Daar werden met maar liefst 18 chemische stoffen in te hoge concentraties aangetroffen. In stedelijke wateren zoals in en om Amsterdam worden vooral verbrandingsstoffen aangetroffen die samenhangen met industrie en verkeer, terwijl in de buitengebieden meer gaat om vervuiling door bestrijdingsmiddelen. Naast die chemicaliën zijn de meest voorkomende probleemstoffen PFOS (behorend tot PFAS), vlamvertragers (PBDE’s) en kwik. Alleen zicht op blauwalg en poepbacterie Wie wil weten of een zwemwater veilig is, kan op dit moment terecht op de website zwemwater.nl. Daar wordt tijdens het zwemseizoen bijgehouden of officiële zwemwaterlocaties voldoen aan de normen voor ziekmakers zoals poepbacteriën en blauwalgen. Terwijl op die website de waterkwaliteit dus als 'uitstekend' wordt beoordeeld, zegt dat niets over de te hoge concentraties chemicaliën. Volgens de onderzoekers geeft de huidige beoordeling van zwemwater dus maar een beperkt beeld. De onderzoekers benadrukken dat het onderzoek niet stelt dat zwemmers na één duik direct gezondheidsklachten krijgen. "Wel laat het zien dat chemische vervuiling in veel zwemwateren voorkomt, zonder dat zwemmers en andere recreanten daar zicht op hebben." Ze pleiten ervoor dat de overheid meer gaat doen om de chemische vervuiling van water aan te pakken, onder meer door monitoring van zwemlocaties, betere controle op lozingen en strengere vergunningverlening.