Vragen rond uit Amsterdam teruggestuurde Ali Dia (23) die overleed in Libanon na raketaanval

Er zijn veel vraagtekens rond de dood van de Libanese Ali Dia (23), die sinds 2021 in Amsterdam verbleef en geliefd was in de bokswereld hier. Hij werd vorig jaar december teruggestuurd naar Libanon en kwam in april om bij een Israëlisch bombardement. Op een Instagrampagina wordt Ali geprezen als Hezbollahstrijder – vaak met kunstmatig bewerkte beelden – terwijl hij volgens zijn zus en vrienden stierf als burger.  De vragen kwamen naar voren door een artikel van De Telegraaf waarin staat dat Ali is doodgegaan als 'Hezbollah-held'. Op foto's op Instagram is Ali in militair tenue en met wapens te zien. Onder zijn foto's lijken later teksten te zijn gezet die hem omschrijven als 'martelaar' van Hezbollah. Veel van de beelden van Ali op de pagina zijn echter met AI gefabriceerd. Onduidelijk is daardoor welke beelden nog wel te vertrouwen zijn. Daarmee is het op basis van de Instagrampagina niet duidelijk te zeggen of Ali Hezbollahstrijder was of wordt ingezet als propagandamiddel. Hezbollah Zijn zus laat ons via Instagram weten dat Ali bij zijn terugkeer in december niet in dienst trad bij Hezbollah, maar werkte bij een bezorgingsdienst. Ook voor zijn vertrek had hij volgens haar geen banden met de groepering. ''Hij heeft zich nergens bij aangesloten, noch voor zijn vertrek, noch erna," zegt zij. ''Hij was geen lid van Hezbollah." Toen zijn familie vluchtte uit Zuid-Libanon zou Ali wel tegenstand hebben willen bieden tegen het naderende Israëlische leger. ''Hij bleef in onze stad", laat zijn zus weten. Zij heeft als profielfoto op Instagram een AI-beeld van Ali in militair kostuum. "Hij stond erop ons land en ons thuis te verdedigen."  Mogelijk deed hij dat samen met Hezbollah, maar dat is niet zeker. De Libanese groepering maakt in de regio de dienst uit. Zijn zus heeft op haar Instagramprofiel een link gezet naar de pagina waar Ali onder andere als Hezbollahstrijder wordt geëerd.  AI-beelden Door de vele AI-beelden is het niet mogelijk om te onderscheiden welke foto's echt zijn en welke foto's met AI zijn geproduceerd. Volgens zijn zus werd Ali bijvoorbeeld 'als burger' begraven, terwijl op de Instagrampagina over Ali zijn mogelijke kist met een Hezbollahvlag wordt bedekt. "De begrafenis, die zijn vrienden zo wilden, was voor mijn broer Ali, een burger die is omgekomen." Zijn Nederlandse vriend Shermain stelt dat Ali eerder al verplicht dienst deed in het Libanese leger, dat niet gelieerd is aan Hezbollah. "Op bepaalde beelden op Instagram met wapens en in militair outfit is te zien dat Ali veel jonger is dan de Ali die naar Libanon terug moest."  Onduidelijk is of en welke beelden van Ali er zijn in militair tenue van na zijn terugkeer. Een deel van de foto's is mogelijk genomen toen Ali nog dienst deed in het Libanese leger, waar later teksten bij zijn gezet die pro-Hezbollah zijn. Op de beelden poseert hij met machinegeweren die zowel door Hezbollah als het Libanese leger worden gebruikt. Ali is op beelden in vele soorten legerkostuums te zien, waarvan een deel zichtbaar AI is. Al zijn outfits zijn ontdaan van insignes die meer duidelijk zouden kunnen maken. Twijfels Zijn vrienden hebben twijfels bij een extremistische koers van Ali. "In Amsterdam hield hij zich zo ver mogelijk van extremistische moslims'', zegt Shermain die hem hielp bij het terugkeerproces. "Hij ging om met Israeli's en Joodse mensen, en was voorstander van Nederlandse waarden over bijvoorbeeld homoseksualiteit. Hij wilde hier blijven, dienen voor een islamitische beweging dat zie ik hem echt nooit doen." Wel kan hij zich voorstellen dat Ali vocht om zijn thuis te beschermen. Het enige wat vrij zeker is, is dat Ali in april is omgekomen bij een bombardement door het Israëlische leger in Beit Yahoun. Dat is een dorp in Zuid-Libanon vlak bij de stad Bint Jbeil. De regio werd na zware bombardementen medio april ingenomen door Israël. In december kreeg Ali een terugkeerbesluit opgelegd van het ministerie van Asiel en Migratie. Hij keerde na het besluit vrijwillig terug en werd niet gedwongen uitgezet. Een woordvoerder van het ministerie liet in april weten niet op individuele gevallen in te gaan. Ali's Nederlandse vrienden noemden het verdriet om zijn dood groot en onvoorstelbaar.