Zorgen over toename verwarde personen, maar oplossing nog altijd ver weg

Het aantal verwarde personen neemt al jaren toe en een oplossing lijkt ver weg. Uit intern onderzoek van het Leger des Heils blijkt dat zo'n 65 procent van de mensen die naar de opvanglocaties komen verward gedrag vertoont. Na een reeks zeer gewelddadige incidenten in de stad werd er een centraal meldpunt voor verward gedrag geopend, en ook wordt er al anderhalf jaar gesproken over zogeheten time-out woningen, waar overlastveroorzakers een intensieve behandeling krijgen. Maar die woningen zijn er nog steeds niet, terwijl de problemen dus alleen maar toenemen.  Zorgorganisaties en de mensen op de Stopera zien het, woningcorporaties en de politie zien het: het aantal verwarde personen neemt toe, en zowel de politiek als de verschillende instanties lijken niet in staat het probleem de kop in te drukken. Florian Pronk van het Leger des Heils: "Wat je ziet, is dat deze mensen gewoon heel veel complexiteit hebben. Vaak verslaving in combinatie met psychische problematiek, soms ook een licht verstandelijke beperking, en al die factoren bij elkaar maken dat deze mensen gewoon moeilijk in een hokje te passen zijn. En ons zorgstelsel is nu eenmaal ingedeeld in hokjes. Daar passen deze mensen gewoon niet in. Dus ze vallen tussen wal en schip." Maandelijks duizend meldingen De politie wordt steeds vaker geconfronteerd met mensen die verward gedrag vertonen, zegt de Amsterdamse politiechef Peter Holla. "We herkennen dezelfde trend, die is al jarenlang gaande. Wij hebben maandelijks ongeveer duizend meldingen waar we naartoe gaan vanwege personen met verward gedrag. Een onderdeel van dat verwarde gedrag is dat mensen in een psychose kunnen komen, of een andere stoornis hebben, waardoor ze dingen doen waarvan ze zelf echt niet meer weten wat ze doen. Het kan gaan om het naar buiten gooien van het meubilair, maar ook om het neersteken van mensen die je helemaal niet kent. Dat zien wij steeds vaker. En dat baart ons ook wel zorgen." Het Leger des Heils verwacht dat de groep verwarde en - zoals ze het zelf liever zeggen - onbegrepen personen de komende jaren alleen maar groter wordt. Pronk: "Dat heeft meerdere redenen. Denk aan de afbouw van klinische bedden in de GGZ, het tekort aan ambulante begeleiding, maar ook het tekort aan passende plekken waar deze mensen gewoon hulp en begeleiding kunnen krijgen." Nog altijd geen time-out woningen Zo'n passende plek zou bijvoorbeeld een time-out woning kunnen zijn, waar verwarde mensen tijdelijk terechtkunnen als ze in hun eigen buurt voor ernstige overlast zorgen.  Directeur Erik Gerritsen van woningcorporatie Ymere pleitte er al in 2024 voor in een interview met AT5: "We halen ze even uit hun woning en zetten er een goed team op. Ze worden behandeld en gestabiliseerd, en na een tijdje kunnen ze weer terug naar hun eigen woning. Laten we twee of drie plekken in de stad aanwijzen voor time-out woningen, bij voorkeur op plekken waar nog niet zoveel kwetsbaarheid is, misschien op de wat rijkere plekken in Amsterdam, zoals Oud-Zuid." Al anderhalf jaar overleggen de gemeente, zorginstanties als HVO Querido, het Leger des Heils en de woningcorporaties over deze time-out woningen, maar ze zijn er nog steeds niet.  Directeur Gerritsen van Ymere wil AT5 nu niet te woord staan, maar woningcorporatie Ymere laat schriftelijk weten:  Ook de gemeente laat weten dat het vinden van geschikte locaties moeilijk is, en dat de structurele problemen zonder steun uit Den Haag niet kunnen worden opgelost:  Volgens Floris Pronk van het Leger des Heils duurt het allemaal veel te lang. "Wat we zien is dat domein-overstijgend samenwerken met elkaar wel langzaam van de grond komt, maar het gaat niet snel genoeg voor deze groep. Daar moeten we met elkaar echt keihard voor werken. Daar hebben we de lokale overheden voor nodig, de landelijke overheid voor nodig. We moeten we met zijn allen vol aan de bak." Liever vandaag dan morgen Ook politiechef Holla ziet de time-out woningen liever vandaag dan morgen komen. "We weten dat het helpt om mensen even in zo'n time-out te brengen, waar ze, onder begeleiding, weer in een nieuw ritme kunnen komen. Waardoor het weer mogelijk is om in een wijk te wonen. Dus wij benadrukken dat het nut en de noodzaak er zijn. En we hopen dat we met elkaar de financiën vinden om dit soort woningen ook in grotere mate in Amsterdam gerealiseerd te krijgen." Pronk: "Zorg nu voor die passende woonzorgplekken, waaronder die time-out woningen, zodat deze mensen echt een plek hebben waar ze goed terechtkunnen."