Documentairemaker volgde jaar lang Halsema: "Welbespraakt, ongeduldig en soms ook eenzaam"
Vandaag start het IDFA, het Internationale Documentaire en Filmfestival Amsterdam. Een van de films die hier in première gaat, is de documentaire 'De Burgemeester' van regisseur Mijke de Jong. Hiervoor volgde ze een jaar lang, in 2025, burgemeester Femke Halsema. "Ze is welbespraakt en kan goed debatteren, maar is ook ongeduldig en soms eenzaam." "Ik respecteer haar, bewonderen wil ik niet zeggen", zegt regisseur Mijke de Jong over haar kijk op Halsema. Op de vraag of ze kritisch naar Halsema is geweest zegt ze: "We zijn tijdgenoten en uit nieuwsgierigheid wilde ik haar een jaar volgen, ik ben documentairemaker, geen journalist Ik wilde de stad Amsterdam door de ogen van de burgemeester laten zien." Geen restricties In de documentaire 'De Burgemeester", volgt De Jong Halsema in de Raad, in de commandokamer van de politie, vanwaar de stad in de gaten wordt gehouden via camerabeelden en ook filmt ze bij het overleg met haar team op het stadhuis. Ook zien we haar tijdens de bezoeken aan Amsterdammers in de stad. De Jong zegt geen restricties te hebben gekregen. Alleen bij veiligheidsgevoelige zaken mocht ze niet filmen. Ongeduldig Ondanks dat Halsema's privéleven buiten beeld blijft, en weet dat Halsema zich bewust is van de camera die haar volgde, vindt ze het een eerlijk portret geworden. "Als je iemand een jaar volgt, kom je dichterbij. Wat ik heb gezien is een mens. Een mens dat welbespraakt is, goed kan debatteren, weet waar ze het over heeft, maar ook heel ongeduldig is en soms eenzaam." Zo zien we Halsema in een overleg met haar team reageren op haar overvolle agenda. "Alsof ik niets te doen heb", verzucht ze als ze hoort welke afspraak er nog meer staat ingepland. Kritiek 2025 was ook het jaar waarin er ruim 3.000 demonstraties plaatsvonden en Halsema veel kritiek kreeg. Die kwam vooral uit de rechtse hoek vanwege het feit dat ze de pro-Palestijnse demonstratie niet had verboden, die plaatsvond op 7 oktober, de dag dat ook de slachtoffers van de aanval van Hamas op Israël werd herdacht. Iets wat ze volgens de wet niet kon verbieden. "Het was een zwaar jaar voor Halsema", zegt De Jong. "Ze voelde zich soms eenzaam, omdat ze de verschillende bevolkingsgroepen in verbinding wilde brengen. Ze voelde zich ook niet gesteund door Den Haag." Maccabi-rellen Maar in de documentaire zien we ook hoe Halsema de regie probeert terug te pakken, als na de publicatie van de rapporten over de Maccabi-rellen een journalist haar interviewt en ze hem expliciet terechtwijst en hem zegt dat ze ondanks dat er geen fouten zijn gemaakt door de driehoek, die nacht wel misdaden zijn gepleegd en niet de indruk wil wekken dat ze tevreden is. Halsema vraagt om daar rekening te houden in de montage. "We zien een burgemeester die in control is en dat verwachten we ook van haar. Maar wie zien ook haar emotie over wat er die nacht is gebeurd", zegt De Jong. Achter de schermen De Jong hoopt dat mensen die de documentaire zien, zich realiseren wat het betekent om een stad te besturen. "Als je ziet hoe er achter de schermen allemaal wordt gedaan om de stad zeilende te houden, dan denk ik: wat doe ik eigenlijk?"
Lees verder